RAMEN

Ramen draaien naar binnen of naar buiten. Of ze schuiven, horizontaal of verticaal. Met deze twee mechanismen wordt elk bewegend raam opgelost in de vorm van draairamen, uitzetramen of valramen (klepramen), tuimelramen, taatsramen en schuiframen. De draaiende mechanismen worden ook wel gecombineerd in draaivalramen. Dubbele draairamen krijgen ook de naam stolpramen, de stolp verwijst naar de ontmoeting van de twee sluitende raamstijlen. In dit themapagina komen ze allemaal aan bod, onderverdeeld naar de materialen waarin ramen worden geleverd: houten ramen, stalen ramen, aluminium ramen, kunststof ramen.

Raam versus vast glas
Als een kozijn in de gevel geplaatst wordt voor lichttoetreding, dan wordt er gesproken van vast glas. Als er een deel open kan, spreek je van een raam. Het kan voorkomen, dat als de gedeelten vast glas er hetzelfde uit moeten zien als de ramen, of ondersom, dat er dan ‘vaste ramen’ worden toegepast. Fabrikanten zijn op dit fenomeen met diverse oplossingen ingesprongen.

 
Voor- en nadelen
Er kleven vanzelfsprekend voor- en nadelen aan de verschillende draairichtingen. Bij naar buiten draaiende ramen is de waterdichtheid en de tochtdichtheid makkelijker op te lossen dan bij naar binnen draaiende ramen, waarbij de oplossing van de profilering van de sponningen en eventueel toegevoegde water- en tochtweringsprofielen tussen raam en kozijn ingewikkelder ligt. Dat zal in de prijs tot uiting komen. Naar buiten draaiende ramen hinderen echter in geopende stand niet, de vensterbank hoeft niet leeg gehaald te worden. Daar staat wel tegenover dat een naar buiten geopend raam vatbaar is voor de wind. Het voordeel van naar binnen draaiende ramen is dat ze van binnen uit handmatig gereinigd kunnen worden. Dit geldt ook voor schuiframen. Om deze winddicht en waterdicht te krijgen is er echter ook een ver ontwikkelde aansluiting nodig die kostbaarder is.

 
Erfgrens
Ramen mogen niet over de erfgrens openen, dus daar worden ramen naar binnen draaiend of schuivend opgelost. Het geopende raam mag echter niet teveel vrij zicht op het naastgelegen perceel bieden, in het Bouwbesluit vindt u de exacte voorschriften. 

 
Afmetingen
Buitengevelopeningen zijn altijd afhankelijk van het toegepaste gevelmateriaal. De afmetingen van ramen zijn ook niet gebonden aan voorschriften. De afmetingen van de ramen zijn daar precies op af te stemmen.

 
Binnenbeglazing versus buitenbeglazing
Van oudsher had het de voorkeur om het glas aan de buitenzijde te plaatsen, dit stamt nog uit de stopverfperiode. Om het echter inbraakwerend te maken, dient glas aan de binnenzijde van het raamhout geplaatst te worden, het mag niet mogelijk zijn de glaslatten van buitenaf losgepeuterd kunnen worden.  Buitenbeglazing wordt nog wel in renovatie toegepast.  Ook in vliesgevels wordt de beglazing van buiten uit geplaatst.

De afmetingen van het raamhout zijn afhankelijk van de afmetingen van het houten raam, het raamtype en de beglazing die toegepast wordt. Hiervoor zijn wel meerdere standaardafmetingen ontwikkeld. Het schranken van het houten raam moet worden voorkomen, de plaats, soort en het aantal scharnieren worden bij de grotere afmetingen zorgvuldig uitgerekend.

 
De sponningprofilering wordt zo eenvoudig mogelijk gehouden zodat onderhoud en de hoekverbindingen eenvoudig blijven, anders zou het houten raam veel te duur worden. De water- en tochtweringsprofiel  zijn betrekkelijk goedkoop, later aan te brengen, te verwijderen en eventueel te vervangen.

 
Meer over inbraakwerende glassoorten en sponningmaten in relatie tot inbraakwerendheid en PKVW leest u in de themapagina Inbraakbeveiliging.

Stalen ramen zijn terug van weggeweest. Vroeger was elk raam dat niet van hout was, van staal. Die oude slanke profielen kregen echter concurrentie van aluminium of kunststof ramen, vanwege het roesten. De moderne staallegeringen die tegenwoordig worden gebruikt, gaan het roesten tegen. Deze duurdere samenstelling vindt vanzelf zijn toepassing vanwege het onmiskenbare voordeel van staal, de sterkte. Stalen ramen bieden uitkomst als aan strenge brandwerende eisen moet worden voldaan of een hoog frequent gebruik wordt verwacht.

 
De sterke lasverbindingen dragen voor een groot gedeelte bij aan de afmetingen van de raamprofielen en het raam. Met slanke profielen zijn relatief grote afmetingen realiseerbaar. Het oude probleem dat de stalen raamprofielen een koudebrug vormden, is opgelost door de binnenzijde en buitenzijde van het profiel door een sterke kunststof koudebrugonderbreking van elkaar los te koppelen.

 
VMRG
De Vereniging Metalen Ramen en Gevelbranche (VMRG) is een zelfstandige brancheorganisatie. Ze vertegenwoordigen de producenten van aluminium en stalen gevelelementen, die onder andere ramen maken. De VMRG is actief op het gebied van onder andere techniek, scholing, marktverkenning, milieu, wet- en regelgeving, promotie en communicatie. VMRG-leden voeren een VMRG-Keurmerk voor aluminium en staal.

Aluminium ramen begonnen na een opmars toen de stalen ramen vanwege roest vervangen moesten worden. De aluminium raamprofielen worden gemaakt van extrusies en de aluminiumlegeringen die zich daarvoor dienen hebben zich al veelvuldig bewezen. De reden dat er legeringen aan te pas moesten komen, was omdat het zuivere aluminium te zacht is. Aluminium ramen zijn ook relatief licht van gewicht.

 
De sterkte van een aluminium raamprofiel is te verhogen door in de extrusie een extra koker op te nemen. Om de isolatiewaarde van aluminium ramen te verhogen wordt in de kamer van de koudebrugonderbreking een kunststof strook verlijmd.

 
VMRG
De Vereniging Metalen Ramen en Gevelbranche (VMRG) is een zelfstandige brancheorganisatie. Ze vertegenwoordigen de producenten van aluminium en stalen gevelelementen, die onder andere ramen maken. De VMRG is actief op het gebied van onder andere techniek, scholing, marktverkenning, milieu, wet- en regelgeving, promotie en communicatie. VMRG-leden voeren een VMRG-Keurmerk voor aluminium en staal.

Doordat kunststof ramen weinig onderhoud behoeven was de opmars na de oorlog niet te stuiten.

 
Waar bij metalen ramen kunststof als koudebrugonderbreking wordt toegepast, is dat bij kunststof ramen uiteraard niet nodig. De hoge isolatiewaarde heeft als gevolg dat als de buitenzijde door de zon wordt verwarmd, het profiel door het temperatuurverschil krom gaat staan. Kunststof ramen worden met stalen profielen versterkt, opgenomen in een kamer. De thermische doorbuiging kan ook worden opgevangen door een meerpuntssluiting.

 
VKG
De Vereniging Kunststof Gevelelementenindustrie (VKG) is de branchevereniging voor bedrijven die kunststof ramen produceren en leveren. Ze voldoen aan strenge voorschriften en kwaliteitseisen. Qua verkoop, levering, financien en milieu worden door het certificaat garanties geboden. Ook heeft het VKG een eigen recylingsysteem en verleent het MRPI certificaat.

NBD Themanieuwsbrief Ramen
Verschillende leveranciers tonen hier de nieuwste product- en systeemontwikkelingen op het gebied van ramen. 

 
Aluminium raamsysteem voor passiefhuizen
De hoge warmteweerstand, drievoudige beglazing, de lage onderhoudskosten, duurzaamheid van materiaal en de gesloten recycle-keten dragen hieraan bij.

 
Raamsysteem combineert vormgeving met energiebesparing
De dichtingen zorgen voor de hoogste mate van energiebesparing en de ramen zijn handmatig of (optioneel) automatisch te bedienen.

 
Innovatieve klassieke ultraslanke profielsystemen voor renovatie
Aanzichtbreedten van slechts 30, of soms zelfs 20 mm, gecombineerd met grote glasoppervlakken dat voldoet aan de actuele thermische isolatie-eisen.

 
Glasrooster past op elke glasgoot
Het glasrooster is ontwikkeld voor plaatsing op glas in houten, kunststof of aluminium ramen, maar voor plaatsing op een tussenkalf.

B
Binnenbeglazing: glas dat van binnenuit in een sponning is geplaatst.

 
Buitenbeglazing: glas dat van buitenuit in een sponning is geplaatst, inbraakgevoelig.

 
E
Extrusie: een continu fabricageproces, waarbij aluminium of kunststof verhit en gesmolten wordt. Met een draaiende schroef wordt het materiaal door een opening in de spuitkop van de extrusiematrijs gestuwd. Het uiteinde van de spuitkop geeft de gewenste vorm.

 
K
Koudebrug: zwakke plek in buitenschil van een gebouw waar de kou van buiten naar binnen kan doordringen.

 
 
 
Koudebrugonderbreking: voorkomt doordringing van kou op een zwakke plek in de buitenschil van een gebouw.

 
L
Lichttoetreding: licht dat door glas of openingen naar binnen valt.

 
M
Meerpuntssluiting: sluiting van ramen of deuren over meerdere punten.
 
 
P
PKVW: Politie Keurmerk voor Veilig Wonen
 
 
R
Raamhout: raamprofiel van hout.
 
 
s
Schranken: het uitzakken van het raam of deur in geopende stand, waarbij het scheef wordt.

 
Sponning: sparing in kozijnprofiel waar raamprofiel of deur in valt.
 
 
Stopverf: een stugge pasta, samengesteld uit krijtpoeder, loodwit en lijn- of sojaolie en werd gebruikt voor vastzetten van glas in de sponning.
 
 
v
VKG: Vereniging Kunststof Gevelelementenindustrie

 
VMRG: Vereniging Metalen Ramen en Gevelbranche